Forensisch sociotherapeut
Een forensisch sociotherapeut is een zorgprofessional die werkt met cliënten die zowel psychische problemen hebben als in aanraking zijn gekomen met de justitie. Deze cliënten kunnen bijvoorbeeld betrokken zijn geweest bij strafbare feiten en hebben vaak complexe problematiek, zoals een combinatie van psychische stoornissen, verslaving, of gedragsproblemen. De rol van de forensisch sociotherapeut is om deze cliënten te ondersteunen bij hun herstel, gedragsverandering en re-integratie in de maatschappij, zodat recidive (herhaling van strafbare feiten) kan worden voorkomen.
Taken van een forensisch sociotherapeut:
1. Begeleiding en behandeling:
De forensisch sociotherapeut biedt begeleiding en therapieën aan cliënten die in detentie verblijven of een justitiële maatregel hebben, zoals tbs (terbeschikkingstelling). De behandelingen zijn gericht op het begrijpen en veranderen van crimineel gedrag, het verminderen van risicofactoren en het bevorderen van sociale vaardigheden.
2. Beveiligde omgeving:
Vaak werkt een forensisch sociotherapeut in een klinische setting, zoals een tbs-kliniek of een forensisch psychiatrische afdeling. In zo’n omgeving moet de therapie zowel de psychische toestand van de cliënt verbeteren als zorgen voor de veiligheid van anderen.
3. Gedragstherapie en risicomanagement:
Forensisch sociotherapeuten gebruiken behandelingen die specifiek gericht zijn op risicomanagement, bijvoorbeeld cognitieve gedragstherapie (CGT), sociale vaardigheidstrainingen, en agressieregulatie. Ze helpen cliënten om inzicht te krijgen in hun criminele gedrag en de onderliggende psychische stoornissen of verslavingen.
4. Sociale en maatschappelijke re-integratie:
Een belangrijk doel is de cliënt voor te bereiden op een terugkeer naar de samenleving. De forensisch sociotherapeut begeleidt de cliënt in het ontwikkelen van pro-sociale vaardigheden, het versterken van hun netwerk, het vinden van werk en het omgaan met verleidingen of triggers die tot terugval kunnen leiden.
5. Multidisciplinaire samenwerking:
Forensisch sociotherapeuten werken vaak samen met andere zorgprofessionals, zoals psychologen, psychiaters, maatschappelijk werkers, en justitiepersoneel, om een geïntegreerde aanpak te bieden die gericht is op zowel de behandeling als de maatschappelijke veiligheid.
Praktijk voorbeeld forensisch sociotherapeut
Casus: Jan (35) is veroordeeld voor geweldsdelicten en heeft een geschiedenis van verslaving en psychische problemen. Hij wordt opgenomen in een forensisch psychiatrische kliniek waar hij een behandelplan krijgt.
Rol van de forensisch sociotherapeut:
• Therapie en risicomanagement:
De sociotherapeut werkt met Jan aan zijn agressieregulatie door middel van cognitieve gedragstherapie. Ze onderzoekt de onderliggende oorzaken van zijn gewelddadige gedrag en helpt Jan om alternatieve manieren van omgaan met frustratie en stress te ontwikkelen.
• Sociale vaardigheden en re-integratie:
De sociotherapeut helpt Jan bij het oefenen van sociale vaardigheden, zoals conflictbeheersing en communicatie, die nodig zijn om zich in de maatschappij te kunnen handhaven. Ze bespreekt met Jan zijn plannen voor het vinden van werk en het opbouwen van een sociaal netwerk.
• Begeleiding en monitoring:
De forensisch sociotherapeut houdt Jan’s vorderingen nauwlettend in de gaten en werkt samen met het overige behandelend team om de juiste stappen te zetten in zijn re-integratieplan. Ze zorgen er ook voor dat Jan gemotiveerd blijft om zijn behandelplan te volgen.
Door de begeleiding van de forensisch sociotherapeut wordt Jan geholpen om zijn criminele gedrag te begrijpen, te veranderen en zich weer in de maatschappij te integreren, met als doel recidive te voorkomen.